Amos

Tijdsomstandigheden

In het  boek vinden wij een aantal aanwijzingen om de tijdsperiode vast te stellen. Koning Uzzia regeerde van 767 – 740 v. Chr. Terwijl Jeroboam II  regeerde tussen 782 – 753 v. Chr.  Daarnaast was Jotham een medeheerser met Azaria na 750 v. Chr. Dus wij kunnen concluderen dat Amos werkzaam was als profeet tussen 760 – 750 v. Chr.
Deze periode stond in het teken van vrede voor zowel het noordelijke als het zuidelijke koningrijk. Doordat de Assyrieers ten westen optrokken, dwong dit Syrie zich terug te trekken van het Israelische grondgebied om hun westerlijke stellingen te verdedigen tegen de Assyrieers. Gedurende een periode van 50 jaar werd Israel met rust gelaten door de Assyrieers die de dominate wereldmacht van die tijd waren.
In die 50 jaar groeide de handel en welvaart. Dit had als gevolg dat een rijkere bovenklasse ontstond die de armere onderklasse onderdrukte en uitbuitte. Daarnaast verviel het land in een morele en spirituele verdorvenheid omdat zij de verbondswetten links lieten liggen.
De werkende klasse werd uitgebuit door een paar rijke landeigenaren en een kleine groep kooplieden en handelaren. Ook de rechtelijke macht was corrupt en rechters werden omgekocht om het recht te laten gelden voor de rijken.

Tegen deze achtergrond roept Amos op om terug te keren naar de wetten van YHWH en Zijn gerechtigheid te laten gelden. Want Israel was geroepen om God's heiligheid; liefhebbende bezorgdheid voor anderen; rechtvaardigheid en recht te laten zien in hun handel en wandel. Hier voor waren de Wetten die God gegeven had in de woestijn ten tijde van de uittocht, de basis.

De boodschap

Amos profetieën kenmerken zich door ernstige waarschuwingen tegen de zonden van de omringende naties van Israël en de zonden van Israël zelf. Nadruk ligt op het oordeel van God over deze zonden. De laatste 5 verzen van het boek (9:11-15) bevatten heilsbeloften. Het oordeel is onontkoombaar en is het gevolg van de onwil zich te bekeren. zie b.v. 4:6-13.

Plaats binnen de Bijbel

Uit een aantal aanhalingen van en verwijzingen naar de wet, blijkt dat Amos een goede wetskennis had. (b.v. 2:8 vlg. Exodus 22:26.) In het Nieuwe Testament wordt Amos diverse malen geciteerd, bijv. 9:11+12 -> Handelingen 15:16-18. 

Indeling

Het boek van de profeet Amos kan als volgt worden ingedeeld:

Introductie                                     1:1-2
Oordeel van de landen                     1:3–2:16
Profetieen betreffende Israel             3:1–6:14    
5 visioenen van oordeel                    7:1–9:10       
Beloftes van herstel en zegening       9:11-15

Meer informatie

Beschouwing over het bijbelboek Amos, door H. Rossier: http://www.oudesporen.nl/Download/OS1419.pdf.