Vergadering van Gelovigen

De Vergadering van Gelovigen is een gemeenschap van gelovigen die als evangelisch-orthodoxe richting is voortgekomen uit het Réveil in de 19e eeuw. In 2005 waren er Nederland ca. 9000 gelovigen aangesloten. Kenmerkend zijn de gerichtheid op Gods Woord, op de Heer Jezus, de wekelijkse avondmaalsviering, de mogelijkheid voor broeders om, geleid door de Geest, mondeling aan de dienst bij te dragen. Men heeft geen predikanten, geen belijdenisgeschriften en (meestal) geen aangestelde oudsten. 

De wortels liggen bij de Plymouth Brethern in de Engelse stad Plymouth. Bekende vroegere namen uit Engeland zijn John Nelson Darby (1800-1882) en William Kelly (1821-1906).

Een andere benaming is broederbeweging. Soms wordt de beweging 'vergadering der gelovigen' genoemd. Deze laatste benaming wordt afgewezen, omdat de beweging immers maar een deel van alle gelovigen omvat. Vroeger werd de beweging, naar John Nelson Darby, door buitenstaanders 'darbisme' genoemd en de broeders 'darbisten', een benaming die zij afwezen. Ze willen niet meer of minder beschouwd worden dan als 'gelovigen' in Christus, die 'vergaderen', bijeenkomen, tot de belijdenis van de naam van de Heer Jezus. Het Griekse woord ecclesia in het Nieuwe Testament dat in het Nederlands vertaald is door 'gemeente' of 'kerk' betekent letterlijk 'vergadering van uitgeroepenen'. 

Mt 18:20 Want waar twee of drie vergaderd zijn in mijn naam, daar ben Ik in hun midden. 
(TELOS)

Hnd 20:7  Toen wij nu op de eerste dag van de week vergaderd waren om brood te breken, sprak Paulus, die de volgende dag zou vertrekken, hen toe en rekte zijn rede tot middernacht.
(TELOS)

Kenmerken zijn:

• Bijbelgetrouw
• gericht op de Heer Jezus, 'in Zijn naam vergaderd'
• afkeer van kerkelijke systemen
• formeel geen kerkgenootschap
• geen vaste of aangestelde predikant
• diensten zonder opsmuk
• elke zondag viering van het avondmaal
• praktisch algemeen priesterschap in de samenkomst
• vrijheid voor iedere broeder om, onder leiding van de Geest, een woord te spreken: lof- of dankzegging, gebed, leer, vermaning, getuigenis.
• gerichtheid op de wederkomst van Christus
• verwachting van de opneming van de gemeente vóór de apocalyptische oordelen en de Grote Verdrukking
• verwachting van het geestelijk herstel van Israël
• verwachting van een duizendjarig vrederijk
• gelijkheid naar het woord van de Heer Jezus: 'een is Uw meester en u bent allen broeders'
• hechte gemeenschap van ware gelovigen
• (oorspronkelijk) een eenvoudige levensstijl
• (meestal) volwassenendoop

Welke namen van personen zijn aan de Vergaderingen van gelovigen in Nederland verbonden? In Nederland zijn (anno 2012) bekende vertegenwoordigers J. Ph. (Johan) Fijnvandraat (geb. 1923), D. (Dato) Steenhuis, W.J. (Willem, Wim) Ouweneel (geb. 1944), H.P. (Henk) Medema (geb. 1950), H. (Hugo) Bouter, M.G. (Ger) de Koning, G.H. (Gerard) Kramer en M.J. (Hans) Arentsen. H.L. (Hendrik Leendert, 'Henk') Heijkoop (1906-1995) was de invloedrijkste vergaderingbroeder in de tweede helft van de 20e eeuw. De qua schriftelijke arbeid meest productieve, doch binnen de vergaderingen in Nederland tevens meest omstreden figuur is de bioloog, filosoof en theoloog Willem Ouweneel.

Van de Nederlandse schrijvers en sprekers, die in het verleden een rol speelden, zijn te noemen, in alfabetische volgorde: R. Been, J. (Jan) v.d. Bijl, J. (Jacob) de Blaauw (1918-2012), G.P. Bronkhorst, J. Ph. Buddingh, D.J. Bruijn, J.G. (Jaap) Fijnvandraat (1925-2012), P. (Peter) Jongenburger, Jacob Klein Haneveld (1917-1988), J. Klein Haneveld, J. (Jan) de Jager, H.J. Lemkes, H. (Harmannus, 'Mans') Medema (1920-1978), H. Moll, P.I. v.d. Ster, E. (Evert) Ouweneel, J. (Jan) Rouw), K. Rot, S. (Simon) Streuper, J.N. (Johannes Nicolaas) Voorhoeve (1873-1948), H.C. (Hermanus Cornelis) Voorhoeve (1837-1901), G. Willink van Bennebroek, H. (Harm) Wilts (1904-1995). 

Landelijke bladen zijn de twee bijbelstudiebladen Uit het Woord der Waarheid (gratis) en Focus op de Bijbel (betaald abonnement), en het blad Berichten dat berichten bevat over het zendingswerk in binnen- en buitenland. Het maandblad Uit het Woord der Waarheid is een uitgave van de door H.L. Heijkoop in 1946 opgerichte stichting Uit het Woord der Waarheid. Het blad Focus op de Bijbel is in 2009 ontstaan. 
150 jaar lang heeft Bode des Heils in Christus bestaan, een bijbelstudieblad dat in 1858 door J.N. Voorhoeve was opgericht en in 2008 stopte. De opvolger, het maandblad Bodem, bestond slechts enkele jaren (2008-2010). 

Er worden bijeenkomsten belegd voor gelovigen uit verschillende vergaderingen om elkaar te ontmoeten rondom het woord van God. Er zijn regionele bijbelbesprekingen, 'grote vergaderingen' en landelijke bijbelstudieconferenties (Helvoirt, Voorburg, Amerongen, Aalten). De bijbelstudieconferentie in Helvoirt (of Delden) kent geen forum of organiseerde inleidingen (anno 2012), de inbreng komt uit de zaal. De conferenties in Voorburg en Amerongen kennen georganiseerde inleidingen op een te bespreken Schriftgedeelte, waarna bijdragen uit de zaal mogelijk zijn. De conferentie in Aalten wordt bezocht door gelovigen uit de behoudende vleugel van de vergaderingen. 'Grote vergaderingen' zijn ééndaagse regionale bijeenkomsten op nationale christelijke feestdagen (bijv. op Tweede Paasdag, Hemelvaartsdag). 

Voor de jeugd worden bijbelstudieweekenden en jeugdkampen georganiseerd. 

De broederbeweging in Nederland heeft de brontekstgetrouwe Voorhoeve-vertaling van het Nieuwe Testament voortgebracht. De laatste herziene editie is bekend geworden als Telos-vertaling, genoemd naar de uitgeversgroep Telos, waarvan uitgeverij Medema, die de bijbelvertaling in het licht gaf, deel uitmaakte. 

In de Nederlandse vergaderingen zijn in de laatste decennia allerlei veranderingen gaande, zoals:

• in een toenemend aantal vergaderingen mogen de zusters zich individueel uiten door lied, gebed of getuigenis
• ontwikkelen van 'visie' 
• in samenkomsten wordt minder vrij (tevoren onbepaald) gelaten en meer geregeld, afgesproken 
• in sommige vergaderingen worden oudsten aangesteld
• meer plaatselijke vergaderingen geven zichzelf een bepaalde naam in plaats van de aanduiding 'vergadering van gelovigen'
• meer onderlinge verschillen tussen vergaderingen
• minder onderlinge samenhang tussen de vergaderingen
• invoeren van muziekinstrumenten
• gelovigen gaan vaker naar de stembus (verkiezingen)

Ook charismatische invloeden en de belevingscultuur doen zich gelden.